Przejdź do serwisu tematycznego

Sport
Chacaltaya

Chacaltaya – Znikający ośrodek narciarski

2024-05-15

Chacaltaya Ski Resort był znanym ośrodkiem narciarskim w Boliwii. Położony najwyżej ze wszystkich ośrodków na świecie, czyli na wysokości 5375 m, został zredukowany do ruiny…

ROMET

Rowery w świetnej promocji. Przoduje elektryczny ROMET

2024-05-08

Romet jest aktualnie największym polskim producentem rowerów. Oferuje szeroki wybór jednośladów z różnych popularnych kategorii. Ich oferta obejmuje rowery górskie, gravele,…

Mistrzostwa Świata 2023 w Orientacji Precyzyjnej – relacja

2023-07-23

Początek wakacji to w tym roku intensywny okres w środowisku orienteeringowym. W lipcu odbyły się m.in. Mistrzostwa Czech oraz Mistrzostwa Świata w Orientacji Precyzyjnej, których gospodarzem również byli…

Fenix HM23 Runmaggedon – limitowana edycja lekkiej czołówki

2023-06-01

W sklepie Kolba dostępna jest lekka latarka czołowa Fenix HM23 limitowanej edycji Runmageddon. Miniaturowe urządzenie może być używane osobno bez opaski, wyposażone…

Buty motocyklowe Bates SP500 – recenzja

2021-04-06

Bates Footwear to producent specjalistycznego obuwia dla wojska, służb mundurowych i cywilnych zakładów produkcyjnych. Niedawno przedsiębiorstwo będące częścią grupy Wolverine Worldwide rozszerzyło…

Polaris RZR S 1000 EPS – Terenowa brzytwa

2021-03-23

A gdyby tak rzucić wszystko i wyjechać w przysłowiowe Bieszczady? Najlepiej w doborowym towarzystwie. Aby w pełni docenić otoczenie trzeba wpierw zjechać z asfaltu i zapuścić się w bezdroża. Przydałby…

ROMET

Rowery w świetnej promocji. Przoduje elektryczny ROMET

2024-05-08

Romet jest aktualnie największym polskim producentem rowerów. Oferuje szeroki wybór jednośladów z różnych popularnych kategorii. Ich oferta obejmuje rowery górskie, gravele,…

Mateusz Waligóra

Mateusz Waligóra – z poziomu morza na Mount Everest

2024-04-11

Kiedy Mateusz Waligóra, polski wspinacz, wyruszał na Mount Everest, postawił sobie za cel wspiąć się tam jedynie z użyciem siły swoich mięśni. Za nim…

Sen o lataniu – wprowadzenie do spadochroniarstwa

2021-05-08

Sen o lataniu towarzyszył człowiekowi od zarania dziejów. Już grecki mit o Dedalu i Ikarze pokazuje, jak bardzo oderwanie się od ziemi rozpalało wyobraźnię ludzi.…

Chacaltaya

Chacaltaya – Znikający ośrodek narciarski

2024-05-15

Chacaltaya Ski Resort był znanym ośrodkiem narciarskim w Boliwii. Położony najwyżej ze wszystkich ośrodków na świecie, czyli na wysokości 5375 m, został zredukowany do ruiny…

Lawina w Tatrach. „Zginął bliski przyjaciel”

2024-04-28

Zeszłotygodniowa lawina w rejonie Świnickiej Kotlinki w Tatrach zebrała śmiertelne żniwo. Ratownicy górscy poinformowali, że mężczyzna w wieku 34 lat, który zginął w sobotę, był członkiem…

Poradnik samoobrony – część 2

2021-05-18

W poprzednim odcinku  rozpocząłem cykl artykułów związany z szeroko rozumianą samoobroną. Poruszyłem wówczas aspekt prawny, przeanalizowałem sytuację niebezpieczną (próba kradzieży) i przedstawiłem kilka…

Poradnik samoobrony – część 1

2021-05-12

Kiedy słyszymy słowo samoobrona, zazwyczaj kojarzy nam się z walka związaną z obroną siebie, swoich bliskich lub dobra powierzonego nam pod opiekę. Rozszerzając…

Crag Sport wprowadza do swojej oferty innowacyjne produkty YY Vertical

2024-04-28

Crag Sport, ugruntowana marka w świecie outdooru, od lat dostarcza entuzjastom wspinaczki, wysokiej jakości sprzęt i akcesoria. Jako dystrybutor z siedzibą w Polsce firma ta słynie…

Mateusz Waligóra

Mateusz Waligóra – z poziomu morza na Mount Everest

2024-04-11

Kiedy Mateusz Waligóra, polski wspinacz, wyruszał na Mount Everest, postawił sobie za cel wspiąć się tam jedynie z użyciem siły swoich mięśni. Za nim…

Relaks
Majówka

Majówka 2024 – jest taniej niż rok temu

2024-05-02

Początek tegorocznej majówki przypadł na środę, 1 maja. Wystarczyło więc wziąć jeden dodatkowy dzień urlopu – w czwartek – aby móc delektować się pięciodniowym…

SUN’n FUN Aerospace Expo: relacja z imprezy

2024-04-28

W dniach 9-14 kwietnia w miejscowości Lakeland na Florydzie odbywała się druga co do wielkości impreza lotnicza w Stanach Zjednoczonych – SUN’n FUN Aerospace Expo. Już…

Gra Miejska Łowcy Beboków Katowice

Nowa gra miejska dla rodzin. Katowice poszukują „Beboków”

2024-02-29

Katowice są wyjątkowym, choć niedocenianym turystycznie miastem. Nowa gra miejska dla całych rodzin w Katowicach polegająca na poszukiwaniu figur „Beboków” może przyciągnąć do miasta…

Na sanki w góry

Na sanki w góry. Gdzie szukać tras saneczkowych?

2024-02-19

Częsty dylemat przy wyjeździe na narty z całą rodziną, to zapewnienie rozrywek dla naszych podopiecznych. Chcemy pokorzystać z zimy, ale nasze dzieci się nudzą. Z pomocą…

Jesień w lesie – co, gdzie i jak! Poradnik leśnego podglądacza

2023-10-09

Jesień stoi za progiem, a wraz z nią niesamowite możliwości obserwacji przyrody. Dziś trochę o tym jak i co można podglądać w tym niezwykle barwnym i intensywnym okresie…

Leszno 2021

2021-12-03

Po zeszłorocznych pokazach lotniczych w Lesznie, wielu z nas czekało na tegoroczną edycję. Organizatorzy już w poprzednim roku pokazali, że nawet w czasie pandemii można zrobić świetne…

Gra Miejska Łowcy Beboków Katowice

Nowa gra miejska dla rodzin. Katowice poszukują „Beboków”

2024-02-29

Katowice są wyjątkowym, choć niedocenianym turystycznie miastem. Nowa gra miejska dla całych rodzin w Katowicach polegająca na poszukiwaniu figur „Beboków” może przyciągnąć do miasta…

Patrol. Gra fabularna o wojnie w Wietnamie

2021-10-01

A gdyby móc się przenieść w lata 60. i samemu wziąć udział w największej wojnie na Półwyspie Indochińskim? Czy chcielibyście ruszyć do walki w ofensywie Tet? Poczuć na skórze wilgoć…

okładka książki Norwegia oczami Łowców Zórz. Opowieści z dalekiej Północy

Norwegia oczami Łowców Zórz. Opowieści z dalekiej Północy

2023-08-22

Wikingowie, łososie, fiordy, zimno, trolle i zorze polarne to dość nieszablonowa drużyna skojarzeń odnoszących się do jednego kraju. Mowa rzecz jasna o Norwegii, której surowość…

Nowy porządek świata. Tygrys i Smok – Vladimir Wolff – Recenzja

2023-01-06

Świąteczny okres z założenia powinien być czasem spokoju i kontemplacji. Mimo że w tym roku było to zaledwie kilka dni, każdy z nas miał nadzieję na wypoczynek…

Zaćmienie słońca

Całkowite zaćmienie słońca 2024. Gdzie będzie widoczne?

2024-04-08

Całkowite zaćmienie Słońca w poniedziałek jest jednym z najbardziej oczekiwanych wydarzeń tego roku. Nawet Google przygotował z tej okazji grafikę-po wpisaniu hasła “Solar eclipse”…

Łysa góra, Dziwiszów, Kraina Wygasłych Wulkanów

Kraina Wygasłych Wulkanów. Turystyczna perełka na oku UNESCO

2024-03-18

Kraina Wygasłych Wulkanów to obszar geologiczny o powierzchni aż 1,3 tysiąca metrów kwadratowych, znajdujący się… w Polsce. A tak dokładnie, to na Dolnym Śląsku. Ten obszar ma ogromną szansę…

Szachty. Poznańska oaza na obrzeżach miasta

2024-04-09

Dzisiaj zapraszam was na krótką podróż do jednego z najurokliwszych zakątków Poznania. Szachty, o których mowa, to zespół stawów i terenów zielonych, zwieńczonych 25-metrową wieżą widokową. To miejsce…

Gra Miejska Łowcy Beboków Katowice

Nowa gra miejska dla rodzin. Katowice poszukują „Beboków”

2024-02-29

Katowice są wyjątkowym, choć niedocenianym turystycznie miastem. Nowa gra miejska dla całych rodzin w Katowicach polegająca na poszukiwaniu figur „Beboków” może przyciągnąć do miasta…

Majówka

Majówka 2024 – jest taniej niż rok temu

2024-05-02

Początek tegorocznej majówki przypadł na środę, 1 maja. Wystarczyło więc wziąć jeden dodatkowy dzień urlopu – w czwartek – aby móc delektować się pięciodniowym…

Husky – czeski lider innowacji outdoorowych dostępny w Polsce dzięki Crag Sport

2024-04-28

Crag Sport, uznany dystrybutor sprzętu outdoorowego w Polsce, ogłasza wprowadzenie produktów marki Husky na polski rynek. Husky, firma założona w Czechach, przez lata wypracowała…

Turystyka

Helikon-Tex SAS Smock – kurtka do zadań nie tylko specjalnych

2024-05-18

Wielu z nas poszukuje czegoś, co będzie cechować się uniwersalnością. Niezależnie od przygody, sprawdzi się i będzie nam długo służyć. Czy to nóż, plecak czy kurtka. Szybko…

Chacaltaya

Chacaltaya – Znikający ośrodek narciarski

2024-05-15

Chacaltaya Ski Resort był znanym ośrodkiem narciarskim w Boliwii. Położony najwyżej ze wszystkich ośrodków na świecie, czyli na wysokości 5375 m, został zredukowany do ruiny…

Gdańsk

Gdańsk na widelcu. Prestiżowe odznaczenie Michelin dla regionu

2024-05-13

W marcu ubiegłego roku doszło do porozumienia między Polską Organizacją Turystyczną a Przewodnikiem Michelin. Na jego mocy polskie miasta, takie jak Warszawa, Poznań i Kraków…

Janitzio

Dlaczego woda w jeziorze Pátzcuaro zanika?

2024-05-01

Jezioro Patzcuaro, usytuowane w sercu Meksyku, przyciąga zainteresowanie turystów szczególnie podczas obchodów Dnia Zmarłych. Turystyka wokół tego akwenu rozwija się dynamicznie,…

Nawigacja samochodowa

Yanosik potrafi więcej. Aplikacja zyskała nowe, zaskakujące funkcje

2024-02-26

Yanosik stanął do konkurencji z Google Maps. Popularna aplikacja – nawigacja dla zmotoryzowanych podróżnych, znana z wyświetlania informacji o dozwolonej prędkości i kontroli drogowych, wprowadziła…

Schronisko Samotnia w Sudetach

Schronisko Samotnia ma nowego dzierżawcę. Zmiana po 57 latach

2024-02-08

W lipcu 2023 roku zaplanowano zmiany w kierownictwie karkonoskiego schroniska PTTK. Schronisko Samotnia było zarządzane przez rodzinę Siemaszków przez 57 lat. Mimo protestów ze strony…

Nawigacja samochodowa

Yanosik potrafi więcej. Aplikacja zyskała nowe, zaskakujące funkcje

2024-02-26

Yanosik stanął do konkurencji z Google Maps. Popularna aplikacja – nawigacja dla zmotoryzowanych podróżnych, znana z wyświetlania informacji o dozwolonej prędkości i kontroli drogowych, wprowadziła…

Nekroturystyka pomnik cmentarny

Nekroturystyka. Kogo przyciągają cmentarze w Budapeszcie?

2024-02-15

Młodzi turyści w Budapeszcie coraz częściej obierają za kierunek podróży… cmentarze. Nekroturystyka, turystyka cmentarna to zjawisko polegające na zwiedzaniu nekropolii. O ile „mroczna turystyka” przyciąga…

Odzież taktyczna Durabo

Odzież taktyczna od Durabo na EnforceTac. Taktycznie i solidnie

2024-03-17

Tym razem zapraszamy na relację z targów EnforceTac 2024 w NuernbergMesse, które odbyły się 26-28 lutego 2024. Mieliśmy okazję spotkać się tam z kolejną…

IWA 2024

Lyofood na IWA 2024. Liofilizowany gourmet w góry i nie tylko

2024-03-10

Na targach IWA OutdoorClassics 2024 w Norymberdze mieliśmy przyjemność spotkać się z marką Lyofood, serwującą szeroki zakres gotowanych i liofilizowanych dań. „Żadnych konserwantów, żadnych…

Chacaltaya

Chacaltaya – Znikający ośrodek narciarski

2024-05-15

Chacaltaya Ski Resort był znanym ośrodkiem narciarskim w Boliwii. Położony najwyżej ze wszystkich ośrodków na świecie, czyli na wysokości 5375 m, został zredukowany do ruiny…

W górach

W górach mamy zimę. 20 stopni i śnieg na szlakach

2024-05-06

Pomimo cudownej pogody w minioną majówkę, w górach należy przestrzegać zimowych obostrzeń dotyczących pieszej wędrówki. Okazuje się, że na szlakach wciąż panuje zima, a na niektórych…

Flextail Max Pump 2 Pro: recenzja małej pompki materacowej

2024-05-14

Pompowanie materaców jest dość częstym wątkiem na wszelkich grupach o tematyce leśno-turystycznej. Patentów jest sporo – od własnych płuc, przez homemade worki na śmieci z gwintem…

W górach

W górach mamy zimę. 20 stopni i śnieg na szlakach

2024-05-06

Pomimo cudownej pogody w minioną majówkę, w górach należy przestrzegać zimowych obostrzeń dotyczących pieszej wędrówki. Okazuje się, że na szlakach wciąż panuje zima, a na niektórych…

Nekroturystyka pomnik cmentarny

Nekroturystyka. Kogo przyciągają cmentarze w Budapeszcie?

2024-02-15

Młodzi turyści w Budapeszcie coraz częściej obierają za kierunek podróży… cmentarze. Nekroturystyka, turystyka cmentarna to zjawisko polegające na zwiedzaniu nekropolii. O ile „mroczna turystyka” przyciąga…

Piramidy w Gizie

Renowacja piramidy w Gizie. „Projekt stulecia” wycofany

2024-02-12

Plan pokrycia egipskiej piramidy w Gizie, piramidy Mykerinosa okładziną granitową wywołał w ostatnim czasie spore kontrowersje. Prawdopodobnie nie zostanie on jednak zrealizowany. Kontrowersje wokół…

Warszawa, widok z lotu ptaka na Pole Mokotowskie. źródło: https://um.warszawa.pl/, Cezary Warś

Przebudowa Pola Mokotowskiego: powrót do natury w Sercu Warszawy

2024-01-05

W grudniu 2023 r. została zakończona przebudowa terenu Pola Mokotowskiego. Prezydent miasta stołecznego Rafał Trzaskowski przyznał – Usunęliśmy tysiące metrów kwadratowych betonu.…

Wałbrzych, widok na panoramę miasta. Źródło: pixabay.com

Szlak Żółty w Wałbrzychu. Ścieżka przez góry i centrum miasta

2024-01-05

Świeży szlak turystyczny w Wałbrzychu ma początek w sercu miasta, a następnie kieruje się w stronę wałbrzyskiej Harcówki oraz nowej wieży widokowej, która już niedługo zostanie udostępniona…

Flextail Max Pump 2 Pro: recenzja małej pompki materacowej

2024-05-14

Pompowanie materaców jest dość częstym wątkiem na wszelkich grupach o tematyce leśno-turystycznej. Patentów jest sporo – od własnych płuc, przez homemade worki na śmieci z gwintem…

Szachty. Poznańska oaza na obrzeżach miasta

2024-04-09

Dzisiaj zapraszam was na krótką podróż do jednego z najurokliwszych zakątków Poznania. Szachty, o których mowa, to zespół stawów i terenów zielonych, zwieńczonych 25-metrową wieżą widokową. To miejsce…

Torba Helikon-Tex Mission dostępna już w sprzedaży

2024-04-04

Nowość z targów IWA OutdoorClassics 2024 dostępna jest już w sprzedaży. Torba Mission stanowi dalekie rozwinięcie torby Rangemaster, wyróżniając się usztywnioną konstrukcją…

Kiwi Madeira

Aluminiowy kamper NEXSD One w aranżacji KIWI Madeira

2024-03-18

Zaprezentowany kamper NEXSD One łączy aerodynamiczną zabudowę kempingową zintegrowaną z bazą w postaci Volkswagena Craftera. W przeciwieństwie do kampera półzitegrowanego, gdzie szoferska i część mieszkalna…

Człowiek

Helikon-Tex SAS Smock – kurtka do zadań nie tylko specjalnych

2024-05-18

Wielu z nas poszukuje czegoś, co będzie cechować się uniwersalnością. Niezależnie od przygody, sprawdzi się i będzie nam długo służyć. Czy to nóż, plecak czy kurtka. Szybko…

Flextail Max Pump 2 Pro: recenzja małej pompki materacowej

2024-05-14

Pompowanie materaców jest dość częstym wątkiem na wszelkich grupach o tematyce leśno-turystycznej. Patentów jest sporo – od własnych płuc, przez homemade worki na śmieci z gwintem…

Helikon-Tex SAS Smock – kurtka do zadań nie tylko specjalnych

2024-05-18

Wielu z nas poszukuje czegoś, co będzie cechować się uniwersalnością. Niezależnie od przygody, sprawdzi się i będzie nam długo służyć. Czy to nóż, plecak czy kurtka. Szybko…

Tani sprzęt – problem czy rozwiązanie? Recenzja refleksyjna

2024-04-26

Ale tandeta… Do czego to ma służyć? Z czego to zrobili, z gumolitu? Ostrości nie trzyma i gnie się na wszystkim! Ale słabe szwy… I już się sprało… Oraz wiele, wiele innych narzekań.…

Helikon-Tex SAS Smock – kurtka do zadań nie tylko specjalnych

2024-05-18

Wielu z nas poszukuje czegoś, co będzie cechować się uniwersalnością. Niezależnie od przygody, sprawdzi się i będzie nam długo służyć. Czy to nóż, plecak czy kurtka. Szybko…

Latarka Mactronic Rebel: recenzja

2024-04-06

Mactronic to polska firma zajmująca się oświetleniem od 30 lat. Na obecną chwilę jest solidnie ugruntowanym na rynku producentem latarek do zastosowań wojskowych czy taktycznych, ale w ofercie…

Siłownia zamiast lasu, czyli jak zimą przygotować się na wiosnę

2021-12-26

Spadło trochę śniegu, spadły temperatury, spadła motywacja do wychodzenia w teren. To normalne, że zmarzluchy zimą siedzą w domu i… Zresztą sami dobrze wiecie. Dziś…

Gdańsk

Gdańsk na widelcu. Prestiżowe odznaczenie Michelin dla regionu

2024-05-13

W marcu ubiegłego roku doszło do porozumienia między Polską Organizacją Turystyczną a Przewodnikiem Michelin. Na jego mocy polskie miasta, takie jak Warszawa, Poznań i Kraków…

Lyommy na Euro Target Show ’24. Apetyczne posiłki liofilizowane

2024-04-04

Na targach Euro Target Show w Poznaniu miałam okazję zapoznać się z młodą, dynamicznie rozwijającą się marką, Lyommy. Spodobało mi się wszystko, od pomysłu na nazwę…

Poza Szlakiem

Poza Szlakiem na EuroTarget Show ’24. Jeden las, wiele pasji

2024-04-02

Emocje po Euro Target Show dopiero opadły, więc przychodzę do was ze świeżą relacją z targów. Stoisko, które przyciągnęło całą moją uwagę, to znana w świecie outdooru…

Oferta czeskiego producenta: noże Mikov na targach IWA 2024

2024-03-21

Czeska marka Mikov to jedna z najbardziej cenionych, europejskich marek w świecie noży, znana głównie ze swojego automatycznego modelu noża, innowacyjnego podejścia i bogatego dziedzictwa…

Chłopiec zjeżdżający na nartach

Ogrzewane ubrania na stoku. Nowy zimowy trend

2024-02-06

Podgrzewane ubrania są tegorocznym hitem. Coraz częściej stosujemy rozwiązania, które pozwalają nam utrzymać temperaturę ciała na stoku czy w terenie. Oferta się poszerza o kolejne…

Światło na dziecięce gardła, czyli recenzja latarki Mactronic Sunscan 5.1

2024-01-18

Latarka w pracy lekarza jest urządzeniem niezbędnym. Pozwala z mroków wyłonić tajemnicze zakamarki jamy ustnej, a czasem zbadać inne elementy anatomii. Jak do tej pory…

Swarovski AX Visio 10×32: test lornetki ze sztuczną inteligencją

2024-02-26

Kilka dni temu na łamach portalu informowaliśmy, że na rynku pojawiła się lornetka Swarovski AX Visio 10×32 – jak do tej pory jedyna, która jest wyposażona…

Lornetka Hikmicro Habrok HQ35L – noktowizja i termowizja w jednym urządzeniu

2024-02-05

Hikmicro Habrok HQ35L to jeden z najnowszych modeli optycznych, które na polski rynek wprowadza firma Kolba.pl. Urządzenie oferuje połączenie wysokiej jakości komponentów optycznych…

Kalendarium
Festiwal górski masyw śnieżnika

Górski festiwal. Nowe wydarzenie turystyczne na Dolnym Śląsku

2024-02-24

Górski festiwal odbędzie się na ziemi kłodzkiej, a dokładnie w Stroniu Śląskim. Miejscowość, otoczona z każdej strony masywem górskim, może poszczycić się nowym wydarzeniem…

W terenie, w ogródku, na działce – porąbany sprzęt

Zdolność improwizacji powoduje, że czasem znajdujemy sprzęt survivalowy w domu czy na działce. Stary koc, nóż kuchenny, sznurek do prania… Jednak nie zawsze trzeba improwizować. Istnieją narzędzia, które równie dobrze sprawdzają się w terenie, jak i w przydomowym ogrodzie.

Zdolność improwizacji powoduje, że czasem znajdujemy sprzęt survivalowy w domu czy na działce. Stary koc, nóż kuchenny, sznurek do prania… Jednak nie zawsze trzeba improwizować. Istnieją narzędzia, które równie dobrze sprawdzają się w terenie, jak i w przydomowym ogrodzie.

Cięcie i rąbanie

Przycinanie, struganie, przecinanie, łupanie… Wszystkie te czynności można wykonać za pomocą noża. Z jednej strony będzie to uczyło szukania rozwiązań, radzenia sobie tym, co mamy, oraz cierpliwości; z drugiej prędzej czy później zrobi się męczące. Mamy sporą gamę różnych narzędzi, którymi wiele czynności można wykonać łatwiej, szybciej, prościej. Należą do nich piły, siekiery, toporki i maczety. Każdy z tych typów narzędzi ma swoje plusy i minusy. Każdy daje możliwości, jakich nie stwarzają pozostałe.

Maczeta

Trudno jednoznacznie stwierdzić, czy maczeta to powiększony nóż, czy zmniejszony miecz. Ze starożytnej Grecji pochodzą tak zwane mahajry. Była to broń sieczna o faliście profilowanym ostrzu. Posługiwali się nią hoplici jako bronią dodatkową. Jednak większość popularnych odmian maczet pochodzi z rejonów, gdzie miecze albo w ogóle się nie wykształciły, albo było ich bardzo mało. Karaiby, Amazonia, Filipiny, Malezja… Wszystko to są regiony gęsto zalesione, pokryte dżunglą. Istnieją też odmiany afrykańskie. Swoistym wyjątkiem (nie jedynym) jest nepalskie khukri.


Rzucają się w oczy różnice w kształcie i rozmiarze poszczególnych narzędzi. Wzory pochodzą z różnych stron świata i miały nieco inne pierwotne zastosowania

Do czego wykorzystuje się maczety?

Wbrew złej prasie, jaką zrobiły maczetom media „we współpracy” z „kibicami”, jest to przede wszystkim narzędzie rolnicze, ułatwiające bytowanie w regionach pokrytych gęstą roślinnością. Maczety pierwotnie służyły do ścinania grubych, twardych łodyg i przedzierania się przez dżunglę lub bardzo wysoką, stwardniałą trawę. Nadal w tych samych celach są wykorzystywane przez podróżników i mieszkańców tropikalnych regionów. Znajdują też całkiem podobne zastosowania w ogrodach i podczas wycieczek. Oczywiście nie zachęcamy do wyrąbywania sobie trasy przez zarośla. W warunkach europejskich to niepotrzebne niszczenie roślinności.


Maczeta ogrodowo-terenowa wzorowana na nepalskim khukri. Pierwotnie była to broń słynnych Gurkhów

Do przerąbywania gałęzi, wycinania suchych łodyg, ostrzenia palików, zbierania trzciny, łupania szczap, przycinania winorośli czy jeżyn, a czasem nawet do kopania niewielkich dołków – maczeta jest niezastąpiona. Okaże się pomocna zarówno na działce, jak i na wycieczce. Sam przekonałem się o jej przydatności w nietypowych sytuacjach. Używałem jej jako skutecznego narzędzia do przecinania dorodnego arbuza, główki kapusty, czy porcjowania dużych tuszy mięsa.


Maczety, nawet niewielkie, z łatwością przecinają gałęzie

Odmiany maczet

Większość popularnych modeli jest wzorowana na jakiś odmianach „regionalnych”. Należą do nich: bush czyli latina (Ameryka Środkowa), barong (Filipiny), bolo (też Filipiny), panga (Afryka), czy też khukri (Nepal). Ta ostatnia odmiana rozwinęła się w regionie górzystym jako broń sieczna i rąbiąca, ale miała też zastosowania rolnicze.
Maczety to duże, ciężkie ostrza o odmiennych profilach. Wszystkie jednak charakteryzują się dużą siłą. Tną i rąbią szybko oraz sprawnie, wykorzystując całą energię, jaką dostarczamy z ruchu. Długie ostrze sprawia, że można przeciąć np. kilka gałęzi na raz. Łatwo też jest odrąbać suchą gałąź od pnia drzewa. Wyważenie trochę inne niż „na koniec” ułatwia kontrolowanie bezwładności narzędzia.


Nepalskie khukri oraz filipińskie bolo. Dwie maczety o bardzo dużej sile rąbania. Na zdjęciu modele współczesne, produkowane maszynowo


Nie każda maczeta musi być olbrzymia. Na zdjęciu porównanie wielkości „kieszonkowej” maczety z dużym nożem

Ale…

Można wzruszyć ramionami i powiedzieć: Eee tam, gadanie o maczetach. Gdyby były do czegoś potrzebne w Europie, to mielibyśmy europejskie odmiany. Trudno je nosić tak, żeby nie wzbudzać sensacji, w dodatku muszą być ciężkie, aby należycie spełniały swoją funkcję. Maczety są potrzebne w dżungli, u nas wystarcza siekiera. Nie tylko rąbie, ale też można nią łatwo coś wbić jak młotkiem i użyć jako uchwyt do przenoszenia drewna. Maczetą tak nie zrobisz.

Tradycje wciąż żywe

toporek jest równie stary jak nóż, o ile nie starszy. Początkowo był to obłupany na ostro kamień, zamocowany poprzecznie na jakimś drążku. W neolicie ludzie nauczyli się drążyć otwory w kamieniu i produkowano już siekierki nakładane na trzon. Od tej chwili zaczyna się historia topora wojennego. Przez tysiąclecia ten sam przedmiot był i bronią, i niezwykle przydatnym narzędziem. Dziś mamy ogromny wybór siekierek i toporków. Produkowane są jako narzędzie ogrodowo-rolnicze lub survivalowe. Wiele modeli wzorowanych jest na toporkach historycznych, np. indiańskich tomahawkach albo wikińskich toporach bojowych.


Tradycja wytwarzania małych, podręcznych toporków jest bardzo stara. Takie narzędzie ujawnia swoje zalety przy pracach drobnych, które jednak wymagają nieco siły lub impetu

W praktyce

Siekierka (czy też toporek) jest nieodzownym narzędziem dla każdego ogrodnika, działkowicza i survivalowca. Niczym innym nie da się tak łatwo rąbać i łupać drewna. Kiedy przychodzi do ścięcia suchego drzewka – toporkiem idzie to najszybciej. Można go użyć również do pocięcia większej kłody. Łatwość wbijania czegoś jak młotkiem (np. śledzi namiotowych) to jedna z głównych przewag siekierki nad innymi narzędziami. Istnieją dwie podstawowe odmiany siekier: rąbiące i łupiące. Te pierwsze są bardziej powszechne i do nich należy większość toporków survivalowych. Mają relatywnie płaski kształt żeleźca (bywa że zupełnie płaski) i nadają się głównie do przecinania i rozrąbywania. Siekierki łupiące produkowane są najczęściej jako narzędzia ogrodowe i służą przede wszystkim do łupania drewna wzdłuż słojów. Ich żeleźce są celowo pogrubiane, aby stanowiły klin wbijający się w strukturę drewna. Masa i wyważenie siekierki (ciężka głownia na lekkim trzonie) zapewniają dużą siłę rąbania czy też wbijania. Istnieją też modele „kieszonkowe”, które łatwo można zapakować na wyjazd.


Trzy bardzo odmienne w użytkowaniu modele siekierki / toporka survivalowego. Zwracają uwagę różnice w ukształtowaniu głowni


Siekierka o pogrubionym żeleźcu i solidnym obuchu (tylna część głowni). Narzędzie bardzo uniwersalne

Ale… (2)

Siekiery i maczety są zazwyczaj nieporęczne i trudno się je nosi w plecaku. Tnąc drewno w poprzek słojów zmachasz się i spocisz. W dodatku są to narzędzia niebezpieczne. Trzeba zachowywać mnóstwo zasad BHP, żeby sobie nogi nie odrąbać. Mogą wypaść z ręki i odskoczyć, jeśli się źle trafi. Wszystko to łatwo się tępi, a naostrzyć już nie jest tak prosto. No i jak trafisz na jakiś gwóźdź, to masz pewną szczerbę w ostrzu. Lepiej weź sobie piłę.

Już starożytni wiedzieli…

Tak, piła jest znana już od starożytności albo nawet od neolitu. Grecy przypisywali ten wynalazek bratankowi legendarnego Dedala, Talosowi. Miał on być jeszcze bardziej uzdolniony od swego wuja-inżyniera. Różnego rodzaju piły wciąż są podstawowym narzędziem stolarzy, drwali, ogrodników, wszystkich którzy pracują przy i z drewnem. Najogólniej: jest to brzeszczot z zębami napięty na jakiejś ramie bądź wyposażony w uchwyt lub uchwyty. Oczywiście istnieją też piły tarczowe i cała gama mechanicznych. My jednak mówimy o narzędziach ręcznych. W końcu trudno zabierać na wycieczkę pilarkę spalinową, prawda?

Odmiany

Nie każda piła nadaje się do naszych celów. Np. „moja-twoja” to wielkie narzędzie, „na chłopa wysokie”, służące do produkcji desek przez dwóch pracujących. Popularne są też piły ramowe o wąskim brzeszczocie i drobnych zębach, których nijak nie da się wpakować do plecaka. Będę też przestrzegał wszystkich survivalowców-ogrodników przed otwornicami (za cienkie ostrze) i grzbietnicami. Właściwie najbardziej interesują nas płatnice (piła z pojedynczych uchwytem, zwężająca się ku końcowi) oraz niewielkie, składane piły ramowe.

Możliwości

Takie narzędzia mogą mieć prosty bądź zagięty brzeszczot. Trzeba zaznaczyć, że płatnice również są dostępne w wersji składanej, „kieszonkowej”. Taką piłę łatwo jest transportować. Pakujemy do plecaka, często można ją też przypiąć do pasa tak samo jak nóż. Zarówno płatnice, jak i „ramówki” mają swoje wady. Te pierwsze czasem trudno utrzymać, aby wykonały proste cięcie. W drugich rama może stanowić ogranicznik grubości ciętego materiału. Z drugiej strony, daje nam naprężenie brzeszczotu, dzięki czemu tnie pewnie i szybko. Pile nie straszne są sęki i przecinanie drewna w poprzek włókien. Nie wyszczerbi się od uderzenia, bo po prostu niczego nie uderzamy. Najczęściej te narzędzia są lekkie i poręczne. Ścięcie suchego drzewka pójdzie może trochę wolniej niż siekierką, ale za to bez spadających nam na głowy gałęzi, latających wokół wiórów i mniejszym nakładem sił. Porcjowanie grubszego kawałka drewna na opał też będzie mniej męczące piłą niż siekierką czy maczetą. Piła ułatwi Ci też przygotowanie każdej większej konstrukcji, która wymaga użycia grubszego materiału, jak np. ławka przy ognisku. Kłopotliwe bywa tylko wykonanie pierwszego nacięcia, zanim zęby piły „wgryzą się” w drewno. To jednak kwestia sekund, później praca idzie gładko i płynnie. Nic nie odskoczy, o wiele trudniej o jakąkolwiek kontuzję. Trzeba tylko pamiętać o tym, żeby ciąć całą długością brzeszczotu (wszystkimi zębami) – wtedy piła nie stępi się tak szybko. Ostrzenie… to już zupełnie inna bajka.

Ale… (3)

Piłą nic nie wbijesz. Jest lekka, nie ma żadnego impetu, nie posiada elementów zastępujących młotek. Piłą nie przetniesz się szybko przez zarośla. Na drobniejszym materiale piłą pracujesz wolniej niż maczetą albo siekierką. Właściwie najlepszym rozwiązaniem byłaby maczeto-siekiero-piła. Niedaleko stąd do ideału wszechstronności – takiej hybrydzie brakuje jeszcze tylko, żeby była też łopatką. Niestety, wiecie jak to jest z narzędziami „do wszystkiego”. Uniwersalność łatwo może oznaczać przeciętność. Łączenie ze sobą więcej niż dwóch bardzo odmiennych funkcji rzadko wychodzi na dobre.


Długa maczeta typu latina lub bush, połączona z piłą

Połączenie toporka z łomem

A zatem

Nie powiem Wam, co jest najbardziej przydatne w terenie czy ogródku i co warto kupić, a czego nie. Jak zawsze musicie sami się zdecydować. Może wystarczy Wam jedno narzędzie? A może chcecie mieć wszystkie? Lub może wolicie udowodnić sobie samym, że poradzicie sobie wyłącznie za pomocą noża? Wasza decyzja. Po prostu zastanówcie się co robicie / będziecie robić i czego potrzebujecie, żeby to zajęcie sprawiało frajdę, a przy okazji uczyło czegoś pożytecznego.


Do wyboru, do koloru. Brać, wybierać, wypróbować…

Sprawdź podobne tematy, które mogą Cię zainteresować

Komentarze

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.

Dodaj komentarz

X